Özet

Klasik şiirimizin son büyük ustası Şeyh Gâlib’in şaheseri “Hüsn ü Aşk” adlı mesnevisinin bir bölümünü edebî tasvir açısından incelemek, hakkında çok fazla çalışma bulunan bir mevzuyu tetkik etmek hem zor hem de kolaydır. Nasıl ki, Divan şiirimizin anlam ve yorum kapısı hâlâ kapanmış değilse Hüsn ü Aşk kalesinin fethi de kimseye müyesser değildir. Bütün sanat eserlerinde, özellikle de edebî eserlerde olduğu gibi, en fazla da Divan şiiri, tabiatıyla Hüsn ü Aşk her okunuşta ve her incelemede yeni manalarla zenginleşecektir. Mana’ş-şi‘r fî batni’ş-şâ‘ir (Şiirin manası, şairin karnındadır.) sözü icabı sanatkârla onun eserini okuyan ve yorumlayan arasındaki uçurum ne kadar daralsa da her zaman var olacaktır. Bu yüzdendir ki, geçmiş yüzyıllardan beri pek çok sanat eseri her defasında yeniden tahlil ediliyor ve yeni tetkiklere ulaşılıyor.

Biz de bu makalede Şeyh Gâlib’in bahsini ettiğimiz eserinde bir nebze olsun kış ve gece tasvirini irdelemeye çalıştık. Evvela Hüsn ü Aşk hikâyesinin kısa bir özetini verdikten sonra asıl mevzuya; yani Hüsn ü Aşk’taki Gece ve Kış tasvirini açıklamaya örnek beyitler vasıtasıyla vermeye gayret ettik.